Stamreeks Bijl
Gepubliceerd in de kwartaaluitgave van de Historische vereniging
's-Gravendeel in 1999
Terug naar genealogie
Deze aflevering van "Mensen van vroeger" gaat over de familie Bijl
van de Wacht. Bijl is een vrij algemene naam in de regio en er zijn dan ook
verschillende families met deze naam, die echter niet aan elkaar gerelateerd
kunnen worden.
De tak Bijl die hier aan de orde komt, is afkomstig uit Herwijnen. Daar werd
stamvader David Pieters Bijl in 1660 geboren. Hij komt naar 's-Gravendeel, waar
hij in 1686 voor het eerst wordt genoemd.
De geschiedenis van dit geslacht is nauw verweven met de Wacht en de omgeving
daarvan. In het jubileumboek '1593 's-Gravendeel 1993, uit de geschiedenis van
het dorp aan de Kil' wordt een overzicht gegeven van de buurtschapjes rondom
de Wacht. Zoals uit de onderstaande stamreeks blijkt hebben de Bijlen jarenlang
de functie van bakenmeester bekleed. Het vuurbaken voor de scheepvaart stond
op een terp aan de Kil (tussen de huidige Wacht en de Mariapolder). Op die terp
stond ook een soort boerderij, het "Bijltjeshuis" genoemd. In dit
huis werd tevens een herberg geëxploiteerd.
De terp werd "het Bosch" genoemd. De reden hiervan is niet bekend.
Mogelijk hebben op de terp veel bomen gestaan. Degenen die in augustus 1998
deelnamen aan de fietstocht van onze vereniging zullen zich nog herinneren dat
de heer Arie Huisman, staande bij het Fortje ons wees op de plek waar vroeger
"het Bosch" was geweest. Turend over de Kil naar de hoge bomen aan
de overkant was er niet zoveel fantasie voor nodig om die plek te benoemen als
een bos.
Het "Bijltjeshuis", laatst bewoond door jager Hein Vermeer is in 1914
afgebroken. Voor meer informatie over de buurtschapjes rondom de Wacht wordt
verwezen naar het hierboven genoemde jubileumboek.

STAMREEKS BIJL
I. David Pieters Bijl, geb. ca. 1635, tr. (1) ca. 1659 Dircksken Geerits,
overl. tussen 1663-1680, tr. (2), aang. Herwijnen 9.10.1680 Angenietje Coenraeds
Tack, j.d. van Amsterdam.
Uit het eerste huwelijk (o.a), geb. te Herwijnen:
- Pieter Davids Bijl, ged. 8.1.1660, volgt II.
II. Pieter Davids Bijl, ged. Herwijnen 8.1.1660, timmerman (1686), schepen
(1708-1712) en diaken (1709-1710), diaken-armmeester (1710), woont aan de Havendijk
te 's-Gravendeel, in 1715 won. te Herwijnen, terug in 's-Gravendeel 1726, attestatie
naar Dalem 1730, overl. Dalem 8.1.1731, begr. 's-Gravendeel 13.1.1731, tr. (1)
Martha Izacks de Bruijn, overl. aang. 's-Gravendeel 15.12.1710, eerder weduwe
van Jan de Bruijn, dochter van Isaak Krijne de Bruijn en Maaike Ariens Kellenaar,
tr. (2), aang. 's-Gravendeel 4.6.1711 Joosje Arijens 't Jongh, overl. aang.
's-Gravendeel 18.2.1713, dochter van Arij Leendert 't Jongh en Heiltje Bastiaens
Speckmes, tr. (3) Herwijnen 25.1.1715 Dirkje Vervoorn, uit Herwijnen, waarschijnlijk
overl. te Herwijnen of Dalem.
Uit het eerste huwelijk:
- David Pieters Bijl, volgt III.
- Dirksie Pieters Bijl, overl. aang. 's-Gravendeel 12.2.1706, tr., aang.
's-Gravendeel 13.4.1703 Sijmen Geerlofs van Roon.
- Maaike Pieters Bijl, tr. Rotterdam 27.5.1705 Jan van Stralen.

III. David Pieters Bijl, timmerman, bakenmeester, herbergier, strandvonder,
won. aan de Wacht ("Bijltjeshuis"), begr. 's-Gravendeel 28.2.1767,
tr. (1) Arijaantje Corsse Mookhoek, overl. aang. 's-Gravendeel 29.6.1731, dochter
van Cors Arijens Mookhoek en Lijsbeth Wouters Vorman, tr. (2), aang. 's-Gravendeel
10.11.1731 Teuntje Vogelaar, begr. 's-Gravendeel 26.5.1744, dochter van Arie
Bastiaens Vogelaar en Anna Willems Vroman, tr. (3), aang. 's-Gravendeel 21.5.1745
Pieternella den Engelsen, begr. 's-Gravendeel 23.5.1769.
Uit het eerste huwelijk, geboren te 's-Gravendeel:
- Korstiaan Davids Bijl, won. Havendijk, bakenmeester, begr. 's-Gravendeel
5.10.1790, tr., aang. 's-Gravendeel 13.5.1741 Elisabeth Hendriksdochter van
Es, begr. 's-Gravendeel 14.12.1775.
- Pieter Davids Bijl, tr., aang. 's-Gravendeel 3.1.1744 Cornelia van Strijen,
dochter van Coen Jans van Strijen en Anna Cornelis Boender. Pieter vertrekt
onder de naam Arij Corsse Mookhoek in 1755 naar Indië.
Het vertrek van Pieter naar Indië is niet zonder reden. In 1752 staat
Pieter terecht wegens het stelen van een boot in Papendrecht. Als de eigenaar
van de boot met een knecht verhaal komt halen in 's-Gravendeel wordt de knecht
door Pieter en zijn vrouw met een mes bewerkt. De uitspraak door de Hoge Vierschaar
van Strijen liegt er niet om: 12 jaar tuchthuis en levenslange verbanning
uit het land van Strijen.
- Martha Davids Bijl, begr. 's-Gravendeel 8.5.1745, tr. 's-Gravendeel 2.3.1743
Bastiaan Pieters Naaktgeboren, j.m. van Wieldrecht, begr. 's-Gravendeel 10.6.1747,
zoon van Pieter Bastiaans Naaktgeboren en Neeltje Klaasse Vermeulen.
- Elisabeth Davids Bijl, overl. aang. 's-Gravendeel 20.11.1774, tr. aang.
's-Gravendeel 22.10.1745 Adrianus Leenderts den Hartog, begr. 's-Gravendeel
12.9.1782.
Uit het huwelijk van David en Arijaantje werden kinderen begraven te 's-Gravendeel
op 12.12.1714 en 5.2.1724.
Uit het tweede huwelijk, geboren te 's-Gravendeel:
- Dirk Davids Bijl, geb. 27.1.1740, volgt IV.
- Teunis Davids Bijl, overl. aang. 's-Gravendeel 21.2.1744.
- Andries Davids Bijl, herbergier en tapper, woont bij het Wachthuis aan
het eind van de Kil, overl. aang. 's-Gravendeel 11.11.1784, tr. (1), aang.
's-Gravendeel 8.8.1766 Maria Jacobs de Bruijn, overl. aang. 's-Gravendeel
25.5.1781, tr. (2), aang. 's-Gravendeel 24.6.1782 Grietje Cornelisdr Visser,
van Hoge Zwaluwe. Zij tr. (2) 's-Gravendeel 10.10.1785 David den Hartog.

IV. Dirk Davids Bijl, geb. 's-Gravendeel 27.1.1740, boer in de Bijlepolder,
bakenmeester, won. aan het einde van de Kil (de Wacht 43), overl. 's-Gravendeel
24.11.1813, tr. (1), aang. 's-Gravendeel 14.5.1768 Grietje de Bruijn, overl.
aang. 's-Gravendeel 11.3.1783, tr. (2), aang. 's-Gravendeel 11.5.1785 Bastiaantje
Wagemans, geb. Hooge Zwaluwe 15.3.1756, overl. 's-Gravendeel 28.3.1827, dochter
van Aart Wagemans en Engeltje van Ginneken.
Uit het eerste huwelijk, geboren te 's-Gravendeel:
- David Bijl, geb. 9.10.1770, arbeider, winkelier, won. de Wacht nr. 327,
overl. 's-Gravendeel 27.8.1839, tr., aang. 's-Gravendeel 20.4.1810 Geertrui
Boom, geb. Ankeveen (bij Weesp) 1782, tot haar huwelijk won. te Dordrecht,
overl. 's-Gravendeel 25.8.1837, dochter van Barend Boom en Geertrui Metelekamp.
- Korstiaan Bijl, geb. 1778, "chalouproeijer" (sloeproeier) bij
de Admiraliteit op de Wacht, ongehuwd, overl. 's-Gravendeel 9.9.1814.
- Teuntje Bijl, geb. 13.3.1781, overl. 's-Gravendeel 9.3.1839, tr. 's-Gravendeel
25.9.1830 Adrianus den Hartog, geb. 's-Gravendeel 18.10.1777, aardappelboer,
arbeider, overl. 's-Gravendeel 22.5.1835 (Boomendijk nr. 310), eerder weduwnaar
van Maria de Graaf, zoon van Cornelis den Hartog en Anna den Hartog.
Verder werden uit het huwelijk van Dirk Bijl en Grietje de Bruijn kinderen
begraven te 's-Gravendeel op 25.4.1769 (een tweeling), 12.6.1772, 17.7.1773
en 28.12.1779.
Uit het tweede huwelijk, geboren te 's-Gravendeel:
- Jannigje Bijl, begr. 's-Gravendeel 6.12.1793.
- Aart Bijl, geb. 3.11.1787, volgt V.
Kinderen begraven te 's-Gravendeel op 13.12.1786 en 13.4.1796.
V. Aart Bijl, geb. 's-Gravendeel 3.11.1787, schuitenvoerder, bakenmeester,
overl. 's-Gravendeel 9.9.1831, tr. 's-Gravendeel 20.5.1818 Lena van der Giessen,
geb. Strijen 19.10.1797, overl. 's-Gravendeel 17.12.1860, dochter van Sijmen
van der Giessen en Barbera van Gemert. Lena van der Giessen tr. (2) Floris den
Hartog.
Uit dit huwelijk, geboren te 's-Gravendeel ("in 't Bosch boven de Wacht"):
- Dirk Bijl, geb. 15.5.1818 (gewettigd bij huwelijk), volgt VI.
- Barbera Bijl, geb. 14.6.1819, overl. 's-Gravendeel 2.7.1820.
- Korstiaan Bijl, geb. 8.12.1821, overl. 's-Gravendeel 20.12.1821.
- Bastiaantje Bijl, geb. 30.1.1823, overl. Strijen 5.6.1900, tr. Corstiaan
Belder, geb. 's-Gravendeel 9.1.1828, arbeider, overl. Strijen 17.1.1872, zoon
van Jacob Belder en Cornelia Huisman.
- Barbera Bijl, geb. 10.4.1825, overl. 's-Gravendeel 7.3.1860, tr. 's-Gravendeel
7.3.1844 Arie van Ham, geb. 's-Gravendeel (de Wacht) 2.4.1814, winkelier,
landbouwer, begr. 's-Gravendeel 24.1.1903, zoon van Arie van Ham en Lijsje
den Hartog. Arie van Ham tr. (2) Anna de Geus.
- Simona Bijl, geb. 14.7.1826, ongehuwd, overl. 's-Gravendeel 10.7.1860.
- Teuntje Bijl, geb. 23.1.1828, overl. 's-Gravendeel 26.4.1828.
- Simon Bijl, geb. 26.7.1829, overl. 's-Gravendeel 27.10.1829.
- Leena Bijl, geb. 25.6.1831, overl. 's-Gravendeel 17.4.1832.

VI. Dirk Bijl, geb. 's-Gravendeel 15.5.1818, schipper, boerenknecht,
aardappelboer, overl. 's-Gravendeel 14.4.1895, tr. Strijen 19.11.1842 Cornelia
Troost, geb. Strijen 29.8.1818, overl. 's-Gravendeel 1.4.1895, dochter van Dirk
Troost en Helena van Ransbeek.
Een beschrijving van het uiterlijk van Dirk Bijl, opgemaakt bij de vervulling
van de dienstplicht luidt als volgt: "lengte 1 el, 7 palm, 4 duim; aangezigt
ovaal, voorhoofd rond, oogen blaauw, neus en mond klein, kin rond, haar en wenkbrauwen
bruin.
Uit dit huwelijk, geboren te 's-Gravendeel:
- Aart Bijl, geb. 10.10.1843 (huis nr. 298), volgt VII.
- Helena Bijl, geb. 8.1.1845 (huis nr. 294), overl. 's-Gravendeel 16.3.1845.
- Dirk Bijl, geb. 20.5.1846 (huis nr. 293).
- Lena Bijl, geb. 1.12.1847 (huis nr. 293), overl. Strijen 20.11.1925, tr.
Strijen 5.5.1870 Jan van Prooijen, geb. Strijen 2.8.1822, landbouwer in de
Mookhoek, overl. Strijen (Mookhoek B 100) 23.12.1908, zoon van Teunis van
Prooijen en Lena Herweijer.
- Maria Magdalena Bijl, geb. 4.11.1850 (huis nr. 293), overl. 's-Gravendeel
10.12.1850.
- Jacob Bijl, geb. 27.10.1851 (huis nr. 293), overl. 's-Gravendeel 12.4.1859.
- Leendert Bijl, geb. 13.6.1854 (huis nr. 293), sleepbootkapitein op "broedertrouw",
overl. Dordrecht 20.8.1922, tr. Pieternella Maria Stoutjesdijk, geb. Ouwerkerk
30.5.1859, overl. na 1922.
- Jacoba Bijl, geb. 2.7.1860, overl. 's-Gravendeel 16.9.1860.
- Elisabeth Bijl, geb. 12.4.1862, overl. Dordrecht 14.9.1936, tr. (1) Arie
van Gameren, tr. (2) Jan Timmer, geb. Wieldrecht 28.7.1844, melkboer, aannemer,
won. Rijksstraatweg te Dubbeldam, overl. Dordrecht 10.12.1920, eerder gehuwd
met Kleijsje Schenk, zoon van Jan Timmer en Sara Verkaar.
- Jacob Bijl, geb. 27.8.1863, overl. 's-Gravendeel 16.11.1863.
VII. Aart Bijl, geb. 's-Gravendeel 10.10.1843, arbeider, overl. 's-Gravendeel
30.10.1927, tr. 's-Gravendeel 14.9.1866 Pietertje van Vugt, geb. Strijensas
16.3.1847, overl. 's-Gravendeel 9.12.1912, dochter van Arie van Vugt en Adriana
van Steensel.
Uit dit huwelijk, geboren te 's-Gravendeel (m.u.v. nr. 3):
- Cornelia Bijl, geb. 26.11.1865 (gewettigd bij huwelijk ouders), tr. Huizer.
- Adriana Bijl, geb. 15.10.1867, overl. Dordrecht 22.2.1930, tr. Dordrecht
26.11.1890 Simon Mijnders, geb. Klundert 13.12.1867, schipper, zoon van Willem
Mijnders en Sientje van Sluisdam. S. Mijnders vertrekt in 1938 naar Apeldoorn.
- Dirk Bijl, geb. Strijen 20.12.1869.
- Arie Bijl, geb. 8.8.1872, schipper, koloniaal in Oost Indië, tr. een
Indische vrouw: Louise.
- Lena Bijl, geb. 6.7.1875, tr. Dordrecht 16.6.1898 Jan van den Berg, geb.
Dordrecht 3.6.1874, ketelmaker, zoon van Adrianus van den Berg en Johanna
Adriana Olievier. Het gezin van den Berg-Bijl vertrekt in 1914 vanuit Dordrecht
naar Rotterdam.
- Jacob Bijl, geb. 10.7.1878, overl. Leidschendam 2.1.1956, tr. Puttershoek
31.7.1902 Klara Vos, geb. Puttershoek 4.7.1881, overl. Puttershoek 28.12.1963,
dochter van Cornelis Vos en Ingetje van der Hoek.
- Leendert Bijl, geb. 21.1.1881, overl. Verenigde Staten van Amerika 26.11.1943,
tr. Maria Louisa Cornelia van Dinteren, geb. Dussen 25.12.1880, overl. V.S.
25.2.1958. Zij emigreren in 1930 vanuit Dordrecht naar Lenox, Iowa, Verenigde
Staten van Amerika.
- Elisabeth Pietertje Bijl, geb. 30.8.1883, tr. 's-Gravendeel 21.12.1907
Dirk van der Bom, geb. 's-Gravendeel, zoon van Barend van der Bom en Dirksje
van Leening.
- Aart Bijl, geb. 20.5.1886, sleepbootmachinist, overl. Dordrecht 25.2.1964,
tr. Lena Cornelia Kuijpers, geb. Papendrecht 12.4.1884, overl. Dordrecht 28.10.1961.
- Dirk Bijl, geb. 10.8.1891, volgt VIII.

VIII. Dirk Bijl, geb. 's-Gravendeel 10.8.1891, heier, overl. Dordrecht
27.10.1938, tr. Klundert 24.8.1916 Cornelia Geertruida van de Meeberg, geb.
Klundert 8.5.1893, overl. 's-Gravendeel 26.3.1966, dochter van Jan van de Meeberg
en Pieternella Lodewijckx.
Zij wonen in het buurtschapje "de Meerkoot", tussen de huidige Wacht
en "het Bosch". De woning van de familie Bijl, aangeduid als De Wacht
31, wordt tijdens de watersnood van 1953 zwaar beschadigd, waarna de familie
verhuist naar een Zweedse woning aan de Zweedsestraat 35.
Uit dit huwelijk, geboren te 's-Gravendeel:
- Aart Jan Bijl, geb. 6.6.1917, overl. 's-Gravendeel 11.4.1918.
- Aart Jan Bijl, geb. 11.2.1919, ongehuwd, overl. Dordrecht 10.4.1966, wonende
Zweedsestraat 35 te 's-Gravendeel.
- Jan Aart Bijl, geb. 4.9.1922, landarbeider, overl. 's-Gravendeel 18.7.1945,
wonende De Wacht 31 te 's-Gravendeel, tr. Strijen 24.8.1944 Maria van der
Linden, geb. Oud-Beijerland 4.10.1925, dochter van Pieter van der Linden en
Maria Hoogvliet.
- Pieter Cornelis Dirk Bijl, geb. 20.1.1927, volgt IX.
IX. Pieter Cornelis Dirk Bijl, geb. 's-Gravendeel 20.1.1927, uitvoerder,
bestuurslid van de Historische Vereniging 's-Gravendeel (1994-1997), overl.
Dordrecht 18.1.1997, tr. 's-Gravendeel 16.11.1960 Gijsje Krijna Goud, geb. 's-Gravendeel
24.4.1936, dochter van Leendert Goud en Gijsbertha de Penning.
Uit dit huwelijk, geboren te 's-Gravendeel:
- Cornelia Pieternella Bijl, geb. 10.6.1961, tr. Cromstrijen (Klaaswaal)
3.6.1988 Ron van Til.
- Ivonne Gijsberta Bijl, geb. 23.3.1963, tr. Strijen 22.4.1998 Jan Arie de
Geus, geb. 's-Gravendeel 25.1.1962, zoon van Theodorus de Geus en Pleuntje
Bras.
- Dirk Bijl, geb. 12.6.1967.
Bronnen: aantekeningen wijlen P.C.D. Bijl; Burgerlijke Stand 's-Gravendeel;
fichescollectie Streekmuseum Hoeksche Waard; Jubileumboek 1593 's-Gravendeel
1993; Het bestuur van het oostelijk deel van de Hoeksche Waard tussen 1700-1780
door drs. Martine Zoeteman.
A.O.M.

© copyright Digitaal
dorp 's-Gravendeel